udaletxe

zaharra

Oraindik, eraikin honek Turismo Bulegoa du beheko solairuan eta hirigintzaren interpretazio zentroa ditu gaineko solairuetan.

Leku honetan Tourseko San Martin eliza kokaturik zegoen, burgu berria populatu zuten frankoek ekarritako debozioa, eta burgu honi izena eman ziona XI. eta XII. mendeetan. Aipatu elizako atarian kontzejua biltzen zen, eta auzotar guztiek, kanpai-deiari jarraikiz, eskubidea zuten bertan parte hartzeko, burguko gaien inguruan erabakitzeko. Bertan, udal lanak enkantean paratzen ziren, eta epea akitzen zen kandela bat itzaltzearekin batera. Elizari leku berriak erantsi zitzaizkion, Kontzeju-etxe gisa zituen eginkizunak eskaturiko beharrei egokituak. Lekuaren nagusitasuna zela eta, XVI. mendean etxe batzuk eraitsi ziren San Martin plaza egiteko, eta iturria erdialdean kokatu zen.

Elizak eta horren eranskinek osatzen zuten multzoa XVIII. mendean eraitsi ziren, barroko estiloko Udaletxe berria eraikitzeko. Harlandu bikaina duen fatxadak bi atal eta teilatupea ditu, eta zutabe zein pilastren hiru multzotan artikulaturik dago, oinarri altuetan bermatzen direnak. Lehenbiziko atalean ate nagusia nabarmentzen da, moldura lodi baten barnean kokatuta. Solairu nobleak balkoi luze bat dauka, jatorrizko forjarekin, moldura lodien barnean kokaturik dauden bi baoekin batera. Teilatupeak arku erdiko lau arkuko galeria dauka, Ebro ibarreko jauregietako ohiko arkitekturaren arabera egina, eta atlante gazte biluziekin apainduriko mentsuletan bermatzen den zurezko teilatu-hegal zizelkatuak bururatzen du.

Fatxadak hiru armarri ditu: hiriko biak, balkoiaren gainean kokaturik, eta hirugarren bat, atearen gainean, Nafarroakoa, ustekabe handia sortzen duena, erdi aroan zizelkatu baitzen, Frantziako jatorria zuten Nafarroako dinastiei zegokien garaian.

1908 aldera, Udaletxea ibaiaren beste aldera aldatu zen, eta Udaletxeko jauregi zahar hau Epaitegia izatera igaro zen 2010era arte. 2018an Turismo Bulegoa hantura eman zen, eta geroago sortu zen hiriaren interpretazio zentroa Est(r)ella-(L)izarra izenekoa.

"Udala izan zen 1908. urtera arte, gero Justizia Jauregiraino 2010. urtera, eta gaur egun Turismo Bulegoa eta Hirigintzaren Interpretazio Zentro gisa funtzionatzen du."